Skip to content
پیوستن ارمنستان به مدار نظامی آمریکا علیه چین و احتمالاً روسیه
پیوستن ارمنستان به مدار نظامی آمریکا علیه چین و احتمالاً روسیه
ولادیمیر پراخواتیلوف
ا. م. شیری–
پیامدهای سیاسی این «پیوستن ارمنستان» میتواند غیرقابل پیشبینی باشد.
بنا به اعلام کانالهای تلگرامی ارمنی، سال گذشته، شرکت نو پای دیپست (DeepSat) مستقر در کالیفرنیا، قراردادی به ارزش ۱ میلیون و ۲۵٠ هزار دلار با پروژۀ نوآوری نیروی هوایی ایالات متحده برای توسعۀ ظرفیتهای نظارتی در مدار بسیار نزدیک به زمین منعقد کرد. طبق وبسایت رسمی دیپست، «این امر به دیپست اجازه میدهد تا به سرعت منظومۀ ماهوارهای دومنظورۀ خود را برای نظارت مداوم و بلادرنگ توسعه داده و نمونۀ اولیۀ آن را بسازد و به چالشهای فوری امنیت ملی و زیستمحیطی، بهویژه در حوزۀ دریایی در منطقۀ هند و اقیانوسیه و فراتر از آن، بپردازد».
نرسس اوهانیان، یکی از بنیانگذاران و مدیرعامل دیپست، به SpaceNews گفت: «ما بر استفاده از بهترین سختافزار تصویربرداری تجاری موجود برای دستیابی به بالاترین وضوح ممکن در ماهوارههای مدار بسیار نزدیک به زمین و مقیاسپذیر کردن این فرآیند تمرکز داریم».
رسانههای ارمنستان گزارش میدهند: «دیپست را دیوید باغداساریان، نرسس اوهانیان و هایک مارتیروسیان تأسیس کردند. دفتر مرکزی آن در لسآنجلس واقع است و بخشی از تیم آن در ارمنستان فعالیت میکند. این شرکت نو پا [استارتاپ] ماهوارههای مدار بسیار نزدیک به زمین و فناوریهای پردازش داده مبتنی بر هوش مصنوعی را توسعه میدهد. تمرکز اصلی آن بر رصد زمین در زمان واقعی، از جمله نظارت بر اقیانوسها، حفاظت از محیط زیست و امنیت ملی است».
دیپست با استفاده از یک منظومۀ ۲۰ ماهوارهای به نام «کمربند اوریون»، قصد دارد هر ۱۵ تا ۳۰ دقیقه، دادههای رصدی را بر فراز منطقۀ هند و اقیانوس آرام ارائه دهد. به گفتۀ اوهانیان، این تکرار رصدها به مشتریان دیپست اجازه میدهد تا کشتیهای دریایی را شناسایی و ردیابی کنند.
مجموعۀ ماهوارهای «کمربند اوریون» تصاویر بصری و مادون قرمز را جمعآوری کرده و کشتیها و هواپیماها را با استفاده از گیرندههای سامانۀ شناسایی خودکار ردیابی خواهد کرد.
پیش از این، شرکت دفاعی آمریکایی «ردوایر کورپوریشن»، یکی از پیشروان جهانی در عرصۀ فناوریهای هوافضا، از قرارداد چند مرحلهای با دیپست برای ارائه «خدمات پیشرفته مدلسازی، شبیهسازی و طراحی برای منظومۀ ماهوارهای دو مأموریته مدار بسیار نزدیک زمین» خبر داده بود. این قرارداد نشاندهندۀ «اولین گام دیپست در جهت استقرار منظومۀ ماهوارهای مدار بسیار نزدیک زمین است که برای تحقق خواستهای مشتریان با نرخ بالای پرواز و استفاده از هوش مصنوعی در مدار برای ادغام پیشرفتۀ دادههای حسگر طراحی شده است».
ردوایر از نرمافزار «Acorn 2.0» خود به عنوان بخشی از فاز اولیۀ قرارداد، برای پشتیبانی از طراحی معماری و بهینهسازی عملکرد منظومۀ ماهوارهای دیپست استفاده خواهد کرد. این امر توسعه و راهاندازی نرمافزار اختصاصی دیپست را تسریع خواهد کرد.
تام کمپبل، رئیس ماموریتهای فضایی ردوایر، گفت: «ماموریتهای مدار بسیار نزدیک به زمین چالشهای طراحی منحصر به فردی را ارائه میدهند که به فنون طراحی رقومی [دیجیتال] پیشرفته برای مدلسازی دقیق، تجزیه و تحلیل و بهینهسازی عملکرد ماموریت، نمایۀ مخاطرهآمیز و قابلیت همکاری در حوزههای مختلف، قابلیتهایی که ردوایر برای پشتیبانی از ماموریتهای فضایی نسل بعدی ارائه میدهد، نیاز دارند». «ردوایر مفتخر است که دیپست، فناوریهای فضایی پیشرفته ارائه میدهد؛ قابلیتهای رصد زمین را گسترش میدهد؛ تصمیمگیری آگاهانهتری را در زمین امکانپذیر میسازد و از توسعۀ منظومۀ ماهوارهای نوآورانه خود حمایت میکند».
نرسس اوهانیان، یکی از بنیانگذاران و مدیرعامل دیپست، گفت: «این همکاری، توانایی ما را در ارائه سطح جدید اطلاعات زمین که بر اساس فناوریهای دیجیتال در لحظۀ اثباتشده، تسریع میکند. قابلیتهای ردوایر به کاهش مخاطره برای سرمایهگذاران، تسریع زمان ورود به بازار و مقیاسپذیری سریع برای برآوردن نیازهای فوری مشتریان کمک میکند».
در واقع، توسعهدهندگان ارمنی هوش مصنوعی رزمی و ماهوارههای نظامی یک مشتری دارند – پنتاگون.
مسئله این است که ماهوارههای نظامی در مدارهای نزدیک به زمین (۱۶۰ تا ۲۰۰۰ کیلومتر) امکان شناسایی عملیاتی (عکسبرداری و شناسایی رادیویی)، ارتباطات امن برای نیروها و هشدار زودهنگام دربارۀ حمله هستهای را فراهم میکنند. بهدلیل سرعت بالا و نزدیکی به زمین، این ماهوارهها تصاویر بسیار دقیق و تأخیر اندک در انتقال علائم ارائه میدهند.
مدارهای نزدیک به زمین (تا ارتفاع ۴۰۰–۴۵۰ کیلومتر) با کاربری نظامی برای شناسایی با وضوح بسیار بالا، ارتباطات عملیاتی پنهان و آزمایش سلاحهای ضدماهوارهای بهکار میروند. این مدارها امکان دستیابی به جزئیات تصویری بالا و تأخیر بسیار کم علائم را فراهم میکنند. بهدلیل اصطکاک با جو (که مستلزم اصلاح مداوم مدار است) و نیز دشواری کشف، رهگیری آنها پیچیده است.
در سامانههای مدارهای نزدیک به زمین، ایستگاههای زمینی- تلهپورتها- نقشی حیاتی و تعیینکننده دارند.
ماهوارههای مدار بسیار نزدیک به زمین به دلیل نزدیکی به زمین، سریعتر از ماهوارههای موجود در مدارهای زمینثابت، متوسط و پایین زمین، به دور کرۀ زمین میچرخند. بهرهبرداری موفقیتآمیز از منظومههای ماهوارهای مدار بسیار نزدیک به زمین به تعداد زیادی تلهپورت زمینی [دور ترارسانی] برای انتقال تصاویر با وضوح بالا و سایر دادهها نیاز دارد.
دنیل سیپرلی، مدیر ارشد عملیات شرکت دفاعی آمریکایی «LeoLabs»، خاطرنشان میکند: «در مورد ماهوارههای مدار نزدیک به زمین، مدارهای آنها بر فراز ایستگاههای زمینی کوتاه است و توان عملیاتی آنها کاملاً محدود است. اپراتورها برای انتقال دادهها و پشتیبانی از فرماندهی و کنترل به تلهپورتهای [دور ترارسانی] زیادی روی زمین نیاز دارند. برای تصویربرداری از زمین، توان عملیاتی برای انتقال تصاویر به زمین کافی نیست. اگر ایستگاههای زمینی کمی داشته باشید، فقط میتوانید مقدار بسیار کمی داده از ماهوارهها پیاده کنید».
از آنجا که برای بهرهبرداری کامل از منظومۀ ماهوارهای شناسایی که در آمریکا و ارمنستان در دست ساخت است، لازم خواهد بود آن را به سامانۀ تلهپورتهای بههمپیوسته مجهز کرد. میتوان انتظار داشت که ایستگاههای زمینیِ تنظیمشده برای دریافت دادهها از ماهوارههای «کمربند اوریون»، آن هم نه فقط در منطقه هند-اقیانوس آرام، بلکه در اروپای شرقی نیز مستقر شوند.
سرلشکر مایکل تراوت، رئیس فرماندهی هوافضای آلمان، اخیراً اعلام کرد که مقامات این کشور قصد دارند برای ایجاد منظومۀ ماهوارهای مدارهای نزدیک به زمین خود، ۱۰۰ ماهواره شناسایی خریداری کنند.
شبکۀ ماهوارهای نظامی آلمان بر اساس الگویی که سازمان توسعۀ فضایی آمریکا استفاده میکند، ساخته خواهد شد. بنابراین، این امکان هست که آلمانیها ماهوارههای دیپست ارمنی-آمریکایی را به عنوان پیشرفتهترین گزینۀ موجود در این حوزه تا به امروز خریداری کنند.
از آنجایی که آمریکا و ارمنستان این واقعیت را که گروه «کمربند اوریون» در منطقۀ هند و اقیانوس آرام فعالیت خواهد کرد، پنهان نمیکنند، به این ترتیب این جمهوری کوچک قفقاز به رویارویی بین آمریکا و چین کشیده میشود.
اما اگر مالکان دیپست که به دنبال حداکثر سود هستند (که اتفاقاً پنهان هم نمیکنند) ابزارهای جاسوسی خود را به آلمانیها بفروشند، ارمنستان به کشوری که سلاح و اطلاعات جاسوسی برای نیروهای مسلح اوکراین فراهم میکند، کمک نظامی خواهد کرد.
پیامدهای سیاسی چنین چرخش وقایع برای متحد نظامی فعلی روسیه میتواند غیرقابل پیشبینی باشد.
مطالب مرتبط:
١٩ بهمن- دلو ١۴٠۴
padarjan2026-02-09T05:24:22+00:00
Page load link